29.09.2026
Chemotherapie is een medische behandeling waarbij krachtige medicijnen worden gebruikt om kankercellen te vernietigen, te voorkomen dat ze zich vermenigvuldigen of hun groei te vertragen. Het is een van de meest gebruikte behandelingen tegen kanker en kan alleen worden toegepast of in combinatie met een operatie, radiotherapie, immunotherapie of doelgerichte therapieën.
Het type chemotherapie dat wordt aanbevolen, hangt af van verschillende factoren, waaronder het type en stadium van de kanker, de locatie van de tumor, de algemene gezondheidstoestand van de patiënt en of de kanker zich naar andere delen van het lichaam heeft verspreid.
Hoe wordt chemotherapie toegediend?
Chemotherapie kan op verschillende manieren worden toegediend. De meest geschikte methode wordt bepaald door het medisch-oncologisch team op basis van de diagnose en het individuele behandelplan van de patiënt.
Intraveneuze chemotherapie:
Het medicijn wordt rechtstreeks via een ader toegediend. Afhankelijk van de behandeling kan chemotherapie worden gegeven via een kleine katheter of een onder de huid geplaatste poortkatheter (port). Sommige behandelingen duren slechts enkele minuten, terwijl andere enkele uren kunnen duren.
Orale chemotherapie:
Sommige chemotherapiemedicijnen zijn beschikbaar in de vorm van tabletten of capsules. Patiënten kunnen deze medicijnen thuis innemen volgens een schema dat door hun arts is vastgesteld.
Andere methoden:
In bepaalde gevallen kan chemotherapie worden toegediend via een injectie of rechtstreeks in bepaalde delen van het lichaam. De gekozen methode hangt af van het type en de locatie van de kanker.
Hoe wordt een behandelplan voor chemotherapie opgesteld?
Chemotherapie wordt meestal toegediend in behandelcycli. Een cyclus bestaat uit een behandelperiode gevolgd door een rustperiode. De rustperiode geeft het lichaam de mogelijkheid om te herstellen voordat de volgende behandeling begint.
Het aantal en de frequentie van de cycli verschillen per patiënt. Sommige mensen krijgen elke paar weken een behandeling, terwijl anderen een ander schema volgen, afhankelijk van de gebruikte medicijnen.
Voor elke behandeling kunnen bloedonderzoeken en andere medische onderzoeken worden uitgevoerd om te bepalen of de patiënt klaar is voor de volgende cyclus. Het behandelplan kan worden aangepast op basis van de reactie op de behandeling en de algemene gezondheidstoestand van de patiënt.
Wat zijn de mogelijke bijwerkingen?
Omdat chemotherapiemedicijnen ook bepaalde gezonde cellen kunnen beïnvloeden die zich snel delen, kunnen bijwerkingen optreden. Niet iedere patiënt krijgt echter dezelfde bijwerkingen en de ernst ervan kan van persoon tot persoon verschillen.
Mogelijke bijwerkingen zijn:
Vermoeidheid en zwakte
Misselijkheid of braken
Verminderde eetlust
Haaruitval
Veranderingen in de smaak
Zweertjes in de mond
Veranderingen in het aantal bloedcellen
Een verhoogd risico op infecties
Veranderingen aan de huid of nagels
Moderne ondersteunende behandelingen kunnen artsen helpen om veel bijwerkingen van chemotherapie te voorkomen of te verminderen.
Is chemotherapie geschikt voor iedere kankerpatiënt?
Chemotherapie is niet noodzakelijk of geschikt voor iedere kankerpatiënt. De beslissing hangt onder andere af van het type en stadium van de kanker, de biologische kenmerken van de tumor, eerdere behandelingen en de algemene gezondheidstoestand van de patiënt.
Het oncologische team beoordeelt deze factoren en bepaalt of chemotherapie moet worden toegepast, welke medicijnen geschikt zijn en hoe de behandeling moet worden toegediend.
Wat moeten patiënten weten voordat ze met chemotherapie beginnen?
Patiënten moeten van hun oncologische team uitgebreide informatie krijgen over het behandelplan, de medicijnen die worden gebruikt, mogelijke bijwerkingen en symptomen waarbij zij onmiddellijk contact moeten opnemen met hun arts.
Het is ook belangrijk om tijdens de behandeling de medische adviezen over voeding, medicijngebruik, het voorkomen van infecties en controleafspraken op te volgen.
Conclusie
Chemotherapie is een belangrijke behandelingsoptie voor veel verschillende soorten kanker. Afhankelijk van de toestand van de patiënt kan chemotherapie intraveneus, oraal of via andere gespecialiseerde methoden worden toegediend. Omdat iedere vorm van kanker en iedere patiënt anders is, moet het chemotherapieplan altijd individueel worden opgesteld en gecontroleerd door een gekwalificeerd oncologisch team.